ཕྱིར་བཏོན་པ། · Bhutan

རྒྱ་ནག་ཏུ་ཚོང་ལས་ཐོ་འགོད་བྱེད་པ། ཡིག་ཆ་དང་། གོ་རིམ། དུས་ཚོད་ཀྱི་རིམ་པ།

རྒྱ་ནག་ཏུ་ཚོང་ལས་གསར་དུ་འཛུགས་འདོད་པའི་འབྲུག་གི་ཚོང་འགོ་འཛུགས་མཁན་ཚོར་དམིགས་པའི་ལམ་སྟོན། ཡིག་ཆ་སྒྲིག་སྟངས། གོ་རིམ་གཙོ་བོ། དུས་ཚོད་ཀྱི་རིམ་པ་བཅས་སྤྱི་ཡོངས་ཀྱི་ཆ་འཕྲིན་ཙམ་སྟོན་པ། ཁྲིམས་ལུགས་དང་ཁྲལ་གྱི་སློབ་སྟོན་མིན་པ།

རྒྱ་ནག་ནི་འབྲུག་གི་ཚོང་པ་དང་ཚོང་འགོ་འཛུགས་མཁན་ཚོར་ཚོང་ལས་ཀྱི་གོ་སྐབས་ཆེན་པོ་སྤྲོད་ཀྱི་ཡོད། ཡིན་ནའང་རྒྱ་ནག་ཏུ་ཚོང་ལས་ཐོ་འགོད་བྱེད་པའི་རིམ་པ་ནི་འབྲུག་ནང་ལས་ཁུངས་ཤིག་ཐོ་འགོད་བྱེད་པ་ལས་སྟབས་བདེ་མིན་པ་དང་། ཡིག་ཆ་མང་པོ་དགོས་པ། ས་གནས་ཀྱི་ལམ་ལུགས་ལ་གོ་བ་དགོས་པ་བཅས་ཡོད། འདིར་ང་ཚོས་རྒྱ་ནག་ཏུ་ཚོང་ལས་ཐོ་འགོད་བྱེད་པའི་ཡིག་ཆ་དང་། གོ་རིམ། དུས་ཚོད་ཀྱི་རིམ་པ་བཅས་སྤྱི་ཡོངས་ཀྱི་ཆ་འཕྲིན་ཙམ་སྟོན་པ་ཡིན། འདི་ནི་ཁྲིམས་ལུགས་སམ་ཁྲལ་གྱི་སློབ་སྟོན་མིན་པས། ཐག་གཅོད་གལ་ཆེན་བྱེད་སྔོན་ས་གནས་ཀྱི་ཁྲིམས་ལུགས་མཁས་པ་དང་ཐོ་འགོད་ལས་ཁུངས་ལ་གྲོས་བསྡུར་བྱེད་པ་གལ་ཆེ།

རྒྱ་ནག་ཏུ་ཚོང་ལས་ཀྱི་རྣམ་པ་གཙོ་བོ།

རྒྱ་ནག་ཏུ་ཕྱི་རྒྱལ་གྱི་ཚོང་འགོ་འཛུགས་མཁན་ཚོས་སྤྱིར་བཏང་ཚོང་ལས་ཀྱི་རྣམ་པ་གཉིས་ཀྱི་གཅིག་འདེམས་དགོས། དེ་ནི་ཕྱི་རྒྱལ་གྱི་འཛིན་སྐྱོང་ཚོང་ལས་ཁང་ (Wholly Foreign-Owned Enterprise, WFOE) དང་མཉམ་འབྲེལ་ཚོང་ལས་ཁང་ (Joint Venture, JV) བཅས་ཡིན། མིག་སྔར་ཕྱི་རྒྱལ་གྱི་ཚོང་འགོ་འཛུགས་མཁན་མང་ཆེ་བས་རང་ཉིད་ཀྱིས་ཚོང་ལས་ཁང་ཡོངས་སུ་དབང་བསྒྱུར་བྱེད་པའི་ WFOE ལ་དམིགས་ཀྱི་ཡོད། འོན་ཀྱང་ཚོང་ལས་ཀྱི་བྱེད་སྒོ་དང་ས་གནས་ཀྱི་སྒྲིག་གཞི་ལ་གཞིགས་ནས་རྣམ་པ་འདེམས་དགོས།

ཚོང་ལས་ཀྱི་རྣམ་པ་འདེམས་སྔོན་ཚོང་ལས་ཀྱི་བྱེད་སྒོའི་ཁྱབ་ཁོངས་ལ་ཞིབ་ཕྲ་བྱེད་དགོས། རྒྱ་ནག་གིས་ཚོང་ལས་ཀྱི་བྱེད་སྒོ་རྣམས་“ཐོ་འགོད་ཐོ་ཡིག” (negative list) ཞེས་པའི་སྒྲིག་གཞིའི་འོག་ཏུ་དབང་བསྒྱུར་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། ཐོ་ཡིག་གི་ཕྱི་ལ་ཡོད་པའི་བྱེད་སྒོ་རྣམས་ལ་ཐོ་འགོད་བྱེད་ཆོག་པ་དང་། ཐོ་ཡིག་གི་ནང་དུ་ཡོད་པའི་བྱེད་སྒོ་རྣམས་ལ་ཆ་རྐྱེན་དང་ཆོག་མཆན་དགོས་པ་ཡོད། དེར་བརྟེན་ཁྱེད་ཀྱི་ཚོང་ལས་ཀྱི་བྱེད་སྒོ་ཐོ་ཡིག་གི་ནང་དུ་ཡོད་མེད་སྔོན་ལ་ཞིབ་བཤེར་བྱེད་པ་གལ་ཆེ།

ཡིག་ཆ་གཙོ་བོ།

ཚོང་ལས་ཐོ་འགོད་བྱེད་སྐབས་སྤྱིར་བཏང་ཡིག་ཆ་འོག་མ་འདི་དག་དགོས་པ་ཡོད།

• ཚོང་ལས་ཀྱི་མིང་ཐོ་འགོད་ཡིག་ཆ། ཚོང་ལས་ཀྱི་མིང་ལ་རྒྱ་ནག་གི་སྒྲིག་གཞི་དང་མཐུན་པའི་མིང་འདེམས་དགོས་པ་དང་། མིང་དེ་གཞན་གྱིས་བེད་སྤྱོད་བྱས་ཟིན་མེད་པ་ཞིབ་བཤེར་བྱེད་དགོས།
• ཚོང་ལས་ཀྱི་ཆ་འཕྲིན་ཡིག་ཆ། ཚོང་ལས་ཀྱི་རྣམ་པ། ས་གནས། མ་དངུལ་གྱི་ཚད། བྱེད་སྒོའི་ཁྱབ་ཁོངས། འཛིན་སྐྱོང་གི་གཞི་རྩ་བཅས་ཀྱི་སྐོར།
• འཛིན་སྐྱོང་གི་ཡིག་ཆ། ཚོང་ལས་ཀྱི་འཛིན་སྐྱོང་ལས་ཁུངས་དང་འཛིན་སྐྱོང་བའི་གོ་གནས་ཀྱི་ཁྲིམས་ལུགས་ཡིག་ཆ། དེ་དག་རྒྱ་ནག་གི་ཁྲིམས་ལུགས་དང་མཐུན་པར་སྒྲིག་དགོས།
• མ་དངུལ་གྱི་ཡིག་ཆ། མ་དངུལ་གྱི་འབྱུང་ཁུངས་དང་དངུལ་རྩའི་གནས་ཚུལ་གྱི་སྐོར་གྱི་ཡིག་ཆ། དངུལ་ཁང་གི་གནས་ཚུལ་ཡིག་ཆ་སོགས།
• ས་གནས་ཀྱི་ཡིག་ཆ། ཚོང་ལས་ཀྱི་ས་གནས་ཀྱི་གླ་ཆ་དང་བདག་དབང་གི་ཡིག་ཆ།
• ངོ་སྤྲོད་ཡིག་ཆ། ཕྱི་རྒྱལ་གྱི་ཚོང་འགོ་འཛུགས་མཁན་གྱི་ངོ་སྤྲོད་ཡིག་ཆ་དང་ཁྲིམས་ལུགས་ཀྱི་ཡིག་ཆ་རྣམས་རྒྱ་ནག་གི་སྐད་དུ་བསྒྱུར་བ་དང་ཁྲིམས་ལུགས་ཀྱི་བདེན་དཔང་བྱེད་དགོས་པ་ཡོད།

ས་གནས་དང་ཚོང་ལས་ཀྱི་རྣམ་པ་ལ་གཞིགས་ནས་ཡིག་ཆ་གཞན་ཡང་དགོས་སྲིད། དཔེར་ན་ཆ་འཕྲིན་འཕྲུལ་རིག་དང་དངུལ་རྩའི་ཚོང་ལས་ལ་ཆོག་མཆན་གྱི་ཡིག་ཆ་དགོས་སྲིད།

ཐོ་འགོད་ཀྱི་གོ་རིམ།

དང་པོ། མིང་ཐོ་འགོད་བྱེད་པ།

དང་པོར་ས་གནས་ཀྱི་ཚོང་ལས་དོ་དམ་ཁྲིམས་ཁང་ (Administration for Market Regulation, AMR) ལ་ཚོང་ལས་ཀྱི་མིང་ཐོ་འགོད་བྱེད་དགོས། མིང་དེ་ཆོག་མཆན་ཐོབ་པ་དང་། ཡིག་ཆའི་གཞི་རྩའི་ཐོག་ནས་ཚོང་ལས་ཀྱི་མིང་གཏན་འཁེལ་བྱེད་ཐུབ།

གཉིས་པ། ཚོང་ལས་ཀྱི་ཆོག་མཆན་དང་ཐོ་འགོད་ཡིག་ཆ་སྒྲིག་པ།

མིང་ཐོབ་རྗེས་ཚོང་ལས་ཀྱི་ཡིག་ཆ་ཚང་མ་སྒྲིག་དགོས། འདིའི་ནང་ཚོང་ལས་ཀྱི་ཆ་འཕྲིན་ཡིག་ཆ་དང་། འཛིན་སྐྱོང་གི་ཁྲིམས་ལུགས་ཡིག་ཆ། མ་དངུལ་གྱི་ཡིག་ཆ་བཅས་ཚུད་ཡོད། ཡིག་ཆ་རྣམས་རྒྱ་ནག་གི་སྐད་དུ་བསྒྱུར་བ་དང་། ཕྱི་རྒྱལ་གྱི་ཡིག་ཆ་རྣམས་ཁྲིམས་ལུགས་ཀྱི་བདེན་དཔང་བྱེད་དགོས་པ་ཡོད། དེ་ནས་ཆོག་མཆན་དགོས་པའི་བྱེད་སྒོ་ཡོད་ན་ས་གནས་ཀྱི་ཆོག་མཆན་ལས་ཁུངས་ལ་ཡིག་ཆ་ཕུལ་དགོས།

གསུམ་པ། ཚོང་ལས་ཀྱི་ལག་ཁྱེར་ཐོབ་པ།

ཡིག་ཆ་ཚང་མ་ཆོག་མཆན་ཐོབ་རྗེས་ས་གནས་ཀྱི་ཚོང་ལས་དོ་དམ་ཁྲིམས་ཁང་ལ་ཚོང་ལས་ཐོ་འགོད་ཀྱི་ཡིག་ཆ་ཕུལ་དགོས། ཆོག་མཆན་ཐོབ་པ་དང་ཚོང་ལས་ཀྱི་ལག་ཁྱེར་ (business licence) ཐོབ་པ་དང་། དེ་ནི་ཚོང་ལས་ཀྱི་ཁྲིམས་ལུགས་ཀྱི་གཞི་རྩ་ཡིན།

བཞི་པ། མཚན་རྟགས་དང་དངུལ་རྩའི་རྩིས་ཁྲ།

ཚོང་ལས་ཀྱི་ལག་ཁྱེར་ཐོབ་རྗེས་མཚན་རྟགས་བརྐོས་དགོས་པ་དང་། དངུལ་ཁང་གི་རྩིས་ཁྲ་ཁ་ཕྱེ་དགོས། དེ་ནས་ཁྲལ་གྱི་ཐོ་འགོད་བྱེད་དགོས། ཚོང་ལས་ཀྱི་ལས་བྱེད་པ་རྣམས་ལ་ལས་གནས་ཀྱི་ཆོག་མཆན་དང་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་ཉེན་ཁའི་ཐོ་འགོད་བྱེད་དགོས་སྲིད།

ལྔ་པ། ཁྲལ་དང་དངུལ་རྩའི་གོ་རིམ།

ཚོང་ལས་ཀྱི་ལས་སྒོ་འགོ་འཛུགས་སྔོན་ཁྲལ་གྱི་ཐོ་འགོད་དང་དངུལ་རྩའི་རྩིས་ཁྲའི་གོ་རིམ་ཚང་མ་བྱེད་དགོས། དེ་དག་གིས་ཚོང་ལས་ཀྱི་ཁྲིམས་ལུགས་ཀྱི་གཞི་རྩ་སྲུང་སྐྱོབ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད།

དུས་ཚོད་ཀྱི་རིམ་པ།

ཚོང་ལས་ཐོ་འགོད་ཀྱི་དུས་ཚོད་ནི་ཡིག་ཆ་ཚང་མ་ཡོད་མེད་དང་། ས་གནས་ཀྱི་ལས་ཁུངས་ཀྱི་ལས་འགུལ་གྱི་ཚད། ཆོག་མཆན་དགོས་པའི་བྱེད་སྒོ་ཡོད་མེད་བཅས་ལ་གཞིགས་ནས་མི་འདྲ་བ་ཡོད། སྤྱིར་བཏང་གི་ཚོང་ལས་ཤིག་གི་ཐོ་འགོད་ལ་བདུན་ཕྲག་ཁ་ཤས་ནས་ཟླ་བ་གཉིས་བར་འགོར་སྲིད། ཡིན་ནའང་ཆོག་མཆན་དགོས་པའི་བྱེད་སྒོ་ཡོད་ན་དུས་ཚོད་རིང་དུ་འགྲོ་སྲིད། དེར་བརྟེན་ཡིག་ཆ་སྔོན་ལ་ཚང་བར་སྒྲིག་པ་དང་། ས་གནས་ཀྱི་ལས་ཁུངས་དང་གྲོས་བསྡུར་བྱེད་པ་ནི་དུས་ཚོད་སྲོལ་བརྟན་བྱེད་པའི་ཐབས་ཤེས་གལ་ཆེན་ཡིན།

བརྗོད་དོན་གལ་ཆེན་ནི་རྒྱ་ནག་གི་ཁྲིམས་ལུགས་དང་ས་གནས་ཀྱི་སྒྲིག་གཞི་ནི་དུས་ཀྱི་འགྱུར་བ་ལ་བརྟེན་ནས་འགྱུར་སྲིད་པས། ཐོ་འགོད་བྱེད་སྔོན་དུས་ཚོད་དང་མཐུན་པའི་ཆ་འཕྲིན་ཞིབ་བཤེར་བྱེད་པ་དང་། ས་གནས་ཀྱི་ཁྲིམས་ལུགས་མཁས་པ་དང་ཐོ་འགོད་ལས་ཁུངས་ལ་གྲོས་བསྡུར་བྱེད་པ་གལ་ཆེ། འདིར་བཀོད་པ་རྣམས་སྤྱི་ཡོངས་ཀྱི་ཆ་འཕྲིན་ཙམ་ཡིན་པས། ཁྲིམས་ལུགས་སམ་ཁྲལ་གྱི་སློབ་སྟོན་དུ་མི་བརྩི་བར་ཞུ།